Eén vaste schrijfwijze voor Arabische woorden in het Nederlands, voor huiswerk, lesmateriaal en publicaties.
Arabische woorden kun je op veel manieren in het Nederlands schrijven. Sunnah of soennah, hadith of hadieth, sheikh of shaykh. Zonder afspraken levert dat een rommelig beeld op in lesmateriaal, huiswerk, presentaties en publicaties.
OCINL houdt daarom één vaste schrijfwijze aan. Op deze pagina staat het volledige systeem: de letters, de klinkers, het lidwoord, de namen en een woordenlijst met veelgebruikte termen. Gebruik deze richtlijn bij het inleveren van huiswerk, het schrijven van teksten en het maken van publicaties.
| Arabische letter | Naam | Schrijfwijze | Voorbeeld |
|---|---|---|---|
| ء | hamzah | ' | mas'alah, Qoer'aan |
| ا | alif | aa | Imaam, Islaam |
| ب | baa' | b | Barakah |
| ت | taa' | t | Tafsier |
| ث | thaa' | th | Thawaab |
| ج | djiem | dj | Fadjr, Masdjid |
| ح | haa' | h | Hadieth, Rahmah |
| خ | khaa' | kh | Akhlaaq, Khoetbah |
| د | daal | d | Dien |
| ذ | dhaal | dh | Dhikr |
| ر | raa' | r | Rabb |
| ز | zaay | z | Zakaah |
| س | sien | s | Salaam |
| ش | shien | sh | Shahaadah, Shaʿbaan |
| ص | saad | s | Salaah, Sabr |
| ض | daad | d | Ramadaan, Woedoe' |
| ط | taa' | t | Tahaarah, Taalib |
| ظ | dhaa' | dh | Dhoehr, Hifdh |
| ع | ʿayn | ʿ | ʿAqiedah, ʿIlm |
| غ | ghayn | gh | Maghrib, Ghoesl |
| ف | faa' | f | Fiqh |
| ق | qaaf | q | Qoer'aan, Fiqh |
| ك | kaaf | k | Kitaab |
| ل | laam | l | Lisaan |
| م | miem | m | Masdjid |
| ن | noen | n | Nabie |
| ه | haa' | h | Hidjrah |
| و | waaw | w als medeklinker, oe als lange klinker | Waadjib, Noer |
| ي | yaa' | y als medeklinker, ie als lange klinker | Yawm, Hadieth |
De ʿ voor de ʿayn is het teken ʿ (Unicode U+02BF). De hamza schrijf je met een gewone apostrof ('). Kun je de ʿ niet typen, gebruik dan tijdelijk een apostrof voor allebei en corrigeer het bij de eindredactie.
| Arabisch | Schrijfwijze | Voorbeeld |
|---|---|---|
| fathah َ | a | Salaam, Rabb |
| kasrah ِ | i | Islaam, Bismillaah |
| dammah ُ | oe | Soennah, Moeslim |
| alif ا | aa | Imaam, Kitaab |
| waaw و lang | oe | Noer, Roekoeʿ |
| yaa' ي lang | ie | Hadieth, ʿAqiedah |
| alif maqsoerah ى | aa | Taqwaa, Fatwaa |
| shaddah ّ | dubbele letter | Soennah, Moehammad, Rabb |
| diftong َوْ | aw | Yawm, Tawhied |
| diftong َيْ | ay | ʿAlayhi, Bayt, Khayr |
Het lidwoord schrijf je altijd met een kleine letter en een koppelteken: al-Fiqh, al-Qoer'aan. Alleen aan het begin van een zin of titel krijgt het een hoofdletter. Staat het lidwoord voor een zonneletter, dan neem je die letter over: as-Soennah in plaats van al-Soennah.
De veertien zonneletters: ت ث د ذ ر ز س ش ص ض ط ظ ل ن
| Fout | Goed |
|---|---|
| al-Soennah | as-Soennah |
| al-Rahmaan | ar-Rahmaan |
| al-Dien | ad-Dien |
| al-Tafsier | at-Tafsier |
| al-Shaafiʿie | ash-Shaafiʿie |
| al-Nawawie | an-Nawawie |
| al-Zakaah | az-Zakaah |
| al-Dhoehr | adh-Dhoehr |
Staat het woord op zichzelf, dan blijft het al-: al-Fiqh, at-Tadmoeriyyah, Al-Yaqeen. Hoort het lidwoord bij het woord ervoor, dan loopt de klinker van dat woord door naar het lidwoord, en die schrijf je mee: Ahl us-Soennah, Zakaat ul-Fitr, Hifdh ul-Qoer'aan, Oesoel ul-Fiqh, ʿOeloem ul-Qoer'aan.
Dat geldt net zo goed voor namen. Ibn al-Qayyim spreek je uit als Ibnoel-Qayyim, dus schrijf je Ibn ul-Qayyim. Zo ook Ibn ul-Athier, Ibn ul-Moebaarak en ʿAbd ul-ʿAziez. Wij schrijven altijd de u, ook waar het Arabisch in die zin een andere naamval vraagt; zo blijft het woordbeeld overal hetzelfde.
| Situatie | Schrijfwijze | Voorbeeld |
|---|---|---|
| Los woord, of begin van een zin | al- | al-Fiqh, at-Tadmoeriyyah, Al-Yaqeen |
| Na het woord waar het bij hoort | ul- | Oesoel ul-Fiqh, Ahl us-Soennah, Ibn ul-Qayyim |
| Herkomstnaam achter een persoonsnaam | al- | Ibn Abie Zayd al-Qayrawaanie, an-Nawawie |
Aan het einde van een los woord schrijf je de taa' marboetah als -ah. Staat het woord in een samenstelling, dan klinkt de t en schrijf je -at.
| Situatie | Schrijfwijze | Voorbeeld |
|---|---|---|
| Los woord | -ah | Soerah, Zakaah, Sahaabah, Rahmah |
| In een samenstelling | -at | Soerat ul-Baqarah, Zakaat ul-Fitr, Salaat ul-Fadjr |
Voor namen gelden vaste hoofdletterregels, zodat dezelfde naam overal hetzelfde geschreven wordt.
| Regel | Voorbeeld |
|---|---|
| ibn en bint tussen twee namen: kleine letter | ʿAbdoellaah ibn ʿOemar, Faatimah bint Moehammad |
| Ibn aan het begin van een naam: hoofdletter | Ibn Taymiyyah, Ibn ul-Qayyim, Ibn Maadjah |
| Aboe en Oemm: hoofdletter | Aboe Hoerayrah, Aboe Daawoed, Oemm Salamah |
| Namen met ʿAbd aan Allah of een Naam | ʿAbd ul-ʿAziez, ʿAbdoerrahmaan |
| Lidwoord na Ibn: verbindingsklinker | Ibn ul-Qayyim, Ibn ul-Athier, Ibn ul-Moebaarak |
| Herkomstnaam achter een naam houdt al- | Ibn Abie Zayd al-Qayrawaanie, ibn Saalih al-ʿOethaymien |
| Herkomstnamen eindigen op -ie | al-Boekhaarie, an-Nawawie, ash-Shaafiʿie, at-Tirmidhie |
Een paar woorden schrijven wij bewust anders dan de regels hierboven voorschrijven, omdat de vertrouwde schrijfwijze te sterk is om los te laten. Deze uitzonderingen zijn beperkt en staan hier volledig. Woorden die gewoon Nederlands zijn geworden staan hieronder, in een eigen tabel; dat zijn geen uitzonderingen op de regels.
| Arabisch | Volgens de regel | Wij schrijven | Waarom |
|---|---|---|---|
| الشيخ | Shaykh | Sheikh | De diftong in dit woord wordt volgens de lettertabel ay, maar deze schrijfwijze is bij ons zo ingeburgerd dat wij hem aanhouden. Geldt ook in samenstellingen: Sheikh ul-Islaam, Sheikh Ibn ʿOethaymien. |
| أستاذ | Oestaadh | Ustaadh | De dammah wordt volgens de klinkerregel oe, maar Ustaadh is de vorm die in het Nederlands is ingeburgerd en die wij daarom aanhouden. Ook voor een docent bij OCINL: Ustaadh Aboe Ismail. |
| الله | Allaah | Allah | De lange aa zou volgens de klinkerregel Allaah opleveren, maar Allah is in het Nederlands de vaste schrijfwijze. Staat de naam in een volledig getranslitereerde Arabische zin, dan houden wij de regel wél aan: radiya Allaahoe ʿanhoe. |
| موسى | Moesaa | Moesa | De alif maqsoerah wordt volgens de regel aa. Bij namen van profeten die in het Nederlands algemeen bekend zijn houden wij de vertrouwde vorm aan. |
| أبو إسماعيل | Aboe Ismaaʿiel | Aboe Ismail | Eigennamen van levende personen volgen de schrijfwijze die de persoon zelf gebruikt, ook als die van de regels afwijkt. Namen van geleerden uit het verleden schrijven wij wél volgens de richtlijn. |
Sommige Arabische woorden zijn gewone Nederlandse woorden geworden. Die schrijf je in lopende tekst gewoon Nederlands, met een kleine letter. Gebruik je het woord als vakterm, bijvoorbeeld in een lestitel, een bronvermelding of naast andere getranslitereerde termen, dan schrijf je de vorm uit de richtlijn. Dit zijn geen uitzonderingen: de vaktermvorm volgt de regels precies. Kies één vorm per document en wissel niet.
| Arabisch | In lopende tekst | Als vakterm |
|---|---|---|
| الإسلام | islam | al-Islaam |
| مسلم | moslim | moeslim |
| إمام | imam | imaam |
| مسجد | moskee | masdjid |
| القرآن | koran | Qoer'aan |
| رمضان | ramadan | Ramadaan |
Kies per document één vorm en wissel niet. OCINL gebruikt bij voorkeur de Nederlandse vorm in lopende tekst en de Arabische vorm in citaten en academische teksten.
Schrijf de eerbetuiging voluit. Afkortingen als (swt), (saw) of (ra) zijn kort, maar er blijft niets van over: wie het leest, ziet drie letters in plaats van een gebed, en wie het voorleest weet vaak niet eens welke woorden erachter zitten. Daarom houden wij de uitgeschreven vorm aan, in het Nederlands of in het Arabisch.
Het teken ﷺ mag wel. Dat is geen afkorting maar één letterteken waarin het hele gebed is vastgelegd, zo opgenomen in het Arabische schrift. Hetzelfde geldt voor ﷻ achter de Naam van Allah, al let je daarbij op welke woorden erin staan: dat teken is djalla djalaaloeh, niet soebhaanahoe wa taʿaalaa. Voor die laatste vorm bestaat geen letterteken; die schrijf je dus uit. In de laatste kolom staat het codepunt waarmee je de twee tekens invoert. Bij de overige eerbetuigingen blijft die kolom leeg: daar schrijf je de vorm uit.
| Voor wie | Nederlandse vorm | Arabische vorm | Teken |
|---|---|---|---|
| Allah | de Verhevene | soebhaanahoe wa taʿaalaa | |
| Allah (met teken) | verheven is Zijn Majesteit | djalla djalaaloeh | ﷻ U+FDFB |
| De Profeet | (vrede zij met hem) | sallallaahoe ʿalayhi wa sallam | ﷺ U+FDFA |
| Een andere profeet | (vrede zij met hem) | ʿalayhi s-salaam | |
| Een metgezel | (moge Allah tevreden met hem zijn) | radiya Allaahoe ʿanhoe | |
| Meerdere metgezellen | (moge Allah tevreden met hen zijn) | radiya Allaahoe ʿanhoem | |
| Een geleerde | (moge Allah hem genadig zijn) | rahimahoellaah |
Veelgebruikte termen in de vaste schrijfwijze, gegroepeerd per thema. Zoek een term of blader door de lijsten.
| Term | Betekenis | Arabisch |
|---|---|---|
| ʿAqiedah | geloofsleer | عقيدة |
| Tawhied | de eenheid van Allah | توحيد |
| Shirk | het toekennen van deelgenoten aan Allah | شرك |
| Iemaan | geloof | إيمان |
| Koefr | ongeloof | كفر |
| Nifaaq | huichelarij | نفاق |
| Ihsaan | het goede en oprechte verrichten | إحسان |
| Term | Betekenis | Arabisch |
|---|---|---|
| Fiqh | rechtsleer | فقه |
| Oesoel ul-Fiqh | grondslagen van de rechtsleer | أصول الفقه |
| Halaal | toegestaan | حلال |
| Haraam | verboden | حرام |
| Waadjib | verplicht | واجب |
| Soennah | aanbevolen, en de leefwijze van de Profeet | سنة |
| Makroeh | afgeraden | مكروه |
| Moebaah | neutraal toegestaan | مباح |
| Fatwaa | religieus advies | فتوى |
| Idjmaaʿ | consensus | إجماع |
| Qiyaas | analogie | قياس |
| Term | Betekenis | Arabisch |
|---|---|---|
| Qoer'aan | de Koran | قرآن |
| Soerah | hoofdstuk | سورة |
| Aayah | vers | آية |
| Tafsier | uitleg van de Qoer'aan | تفسير |
| Tadjwied | recitatieregels | تجويد |
| Hifdh | het uit het hoofd leren | حفظ |
| Hadieth | overlevering | حديث |
| Sanad | keten van overleveraars | سند |
| Matn | tekst van de overlevering | متن |
| Sahieh | authentiek | صحيح |
| Daʿief | zwak | ضعيف |
| Term | Betekenis | Arabisch |
|---|---|---|
| Salaah | gebed | صلاة |
| Woedoe' | kleine wassing | وضوء |
| Ghoesl | grote wassing | غسل |
| Tahaarah | reinheid | طهارة |
| Adhaan | oproep tot het gebed | أذان |
| Iqaamah | tweede oproep tot het gebed | إقامة |
| Fadjr | ochtendgebed | فجر |
| Dhoehr | middaggebed | ظهر |
| ʿAsr | namiddaggebed | عصر |
| Maghrib | avondgebed | مغرب |
| ʿIshaa' | nachtgebed | عشاء |
| Djoemoeʿah | vrijdaggebed | جمعة |
| Zakaah | verplichte armenbelasting | زكاة |
| Sadaqah | vrijwillige gift | صدقة |
| Siyaam | het vasten | صيام |
| Hadj | bedevaart | حج |
| ʿOemrah | kleine bedevaart | عمرة |
| Doeʿaa' | smeekbede | دعاء |
| Dhikr | het gedenken van Allah | ذكر |
| Term | Betekenis | Arabisch |
|---|---|---|
| ʿIlm | kennis | علم |
| Taalib ul-ʿIlm | student van kennis | طالب العلم |
| Sheikh | geleerde, leraar | شيخ |
| Sierah | levensbeschrijving van de Profeet | سيرة |
| Nahw | grammatica | نحو |
| Sarf | woordvorming | صرف |
| Balaaghah | welsprekendheid | بلاغة |
| Masdjid | moskee | مسجد |
| Khoetbah | preek | خطبة |
| Da'wah | uitnodiging tot de islam | دعوة |
| Akhlaaq | karakter en manieren | أخلاق |
Geen termen gevonden. Pas de lettertabel toe op het woord dat je zoekt, of neem contact met ons op.
| Schrijf niet | Schrijf wel |
|---|---|
| Sunnah, sunna | Soennah |
| Quran, Qur'an | Qoer'aan |
| Hadith, hadits | Hadieth |
| Fajr | Fadjr |
| Jumu'ah | Djoemoeʿah |
| Masjid | Masdjid |
| Jihad | Djihaad |
| Aqeedah, aqidah | ʿAqiedah |
| Umrah | ʿOemrah |
| Ilm | ʿIlm |
| Tawheed | Tawhied |
| Wudu | Woedoe' |
| Dhuhr, zuhr | Dhoehr |
| Salah, salat | Salaah |
| Du'a | Doeʿaa' |
| Usul al-Fiqh | Oesoel ul-Fiqh |
| Hifz | Hifdh |
| Sahaba | Sahaabah |
| Tafsir | Tafsier |
| Seerah, sirah | Sierah |
| Adhan | Adhaan |
| Bukhari | al-Boekhaarie |
| Nawawi | an-Nawawie |
| Taqwa | Taqwaa |
Staat een term niet in de lijst of heb je een aanvulling? Laat het ons weten, dan nemen we het op in een volgende versie van deze richtlijn.
Neem contact opVersie 1.0
Wij gebruiken cookies om te zien hoe de website gebruikt wordt, zodat wij hem kunnen verbeteren. Niet voor advertenties. Je kiest zelf of je dat goedvindt. Lees meer